Szopki bożonarodzeniowe – tradycja i nowoczesność

Utworzono 07 stycznia 2014 przez Luiza

Szopki to jedna z najstarszych tradycji bożonarodzeniowych, zaszczepiona na gruncie polskim przez zakony franciszkańskie (św. Franciszek z Asyżu, w pustelni w Greccio (Umbria) w 1223 roku wystawiał inscenizacje wydarzeń związanych z narodzinami Jezusa).

Pierwsza i najważniejsza szopka to skalna grota w Betlejem, z 330 roku n.e. Z Betlejem tradycja szopki dotarła do Włoch. Według źródeł historycznych, pierwsza powstała w 1025 roku, we włoskim Neapolu, w kościele Santa Maria del Presepe. Pierwsza rzymska szopka stanęła w Bazylice Matki Bożej Większej (to przy niej papież celebrował Pasterkę.)

Początki szopek to tradycyjne figury Małego Jezusa, Maryi, św. Józefa, Trzech Króli, pastuszków i zwierząt, ustawiane w bocznych nawach ołtarzy. Z biegiem lat szopki wzbogacono o figury innych postaci oraz dodano różne elementy scenograficzne.

Wiek XVIII to rozkwit tradycji związanej z szopkami bożonarodzeniowymi. Postaci wykonywano z wosku, terrakoty, kamienia i drewna. Często figury zastępowano marionetkami, odgrywającymi różnego rodzaju scenki, często humorystyczne i niezwiązane z życiem religijnym. Z tego powodu pod koniec XVIII wieku władze Kościoła nakazały powrót do organizowania jasełek w świątyniach, zastępując marionetki kompozycjami figur.

Do Polski tradycja szopek bożonarodzeniowych dotarła w XIII wieku. Do dziś zachowały się w  kościele św. Andrzeja w Krakowie figury z 1370r. W dzisiejszych czasach nie ma kościoła, w którym w okresie świątecznym, nie byłoby szopki.

Często tematyka szopek bożonarodzeniowych nawiązuje do wydarzeń politycznych w kraju, sytuacji społeczno-obyczajowych. Niejednokrotnie w centralnych punktach miast i miasteczek (Rynek, okolice Ratusza) organizowana jest tak zwana żywa szopka. W drewnianej stajence, otoczonej zaśnieżonymi choinkami, płotkiem, mieszkają zwierzęta, a prawdziwi aktorzy inscenizują sceny z życia Dzieciątka Jezus.

Szopki przedstawiają symboliczną wyjątkowość narodzin Jezusa. Skłaniają do refleksji, zadumy, pokazują, że mimo setek lat zmian, sens najważniejszych narodzin w dziejach świata jest zawsze ten sam.

Mimo tego, że szopki są przeróżne, małe, duże, statyczne, ruchome, radosne, smutne, skromne, bogate, zatopione w głębokiej wodzie, umieszczona na skale, ustawione na Rynku, zorganizowane w kościele i tak dalej, i tak dalej, to zawsze wzruszają, ponieważ temat narodzin Jezusa, jest tematem niezmiennie od lat aktualnym, ponadczasowym i uniwersalnym.

Najbardziej znane polskie szopki, to szopki krakowskie (tradycja szopki krakowskiej sięga początków  XIX wieku, a od 1927 roku, z przerwą w latach wojny i okresu stalinowskiego, organizowany jest konkurs na najpiękniejsze dzieło.) Szopki krakowskie są jedyne w swoim rodzaju, kolorowe, bogate w wieżyczki, zdobienia, nawiązujące do baśniowej architektury Krakowa.

Największa na świecie szopka (została wpisana do Księgi Rekordów Guinessa) znajduje się w Czechach, ruchoma szopka Krýzovy jeslièky składa się z prawie 1400 figurek, tworzona była przez 60 lat.

 

Komentowanie zablokowane.



niedziela, 8 grudnia, 2019

  • Pogoda w Paryżu



    Niestety aktualne dane pogodowe nie są dostępne!


     
  • Kurs walut

  • Newsletter Vector Polonii

  • Partner: ASSOCIATION YOT-ART